(C)PTSS
Veel mensen maken in hun leven één of meerdere ingrijpende gebeurtenissen mee. Hoewel zo'n ervaring een grote impact kan hebben, ontwikkelt niet iedereen een posttraumatische stressstoornis (PTSS).
Na een traumatische gebeurtenis is het normaal dat je tijdelijk last hebt van spanning, angst, slecht slapen of nare herinneringen.
Bij de meeste mensen nemen deze klachten geleidelijk af.
Wanneer de klachten echter langer dan een maand aanhouden, ernstig zijn en het dagelijks functioneren blijven beïnvloeden, kan er sprake zijn van een posttraumatische stressstoornis (PTSS).
Bij sommige mensen is er niet alleen sprake van PTSS, maar ook van complexe PTSS (CPTSS). Hoewel beide stoornissen ontstaan na traumatische ervaringen, verschillen ze wezenlijk van elkaar.
Niet iedereen die een trauma meemaakt, ontwikkelt (C)PTSS
Op deze pagina
Wat is (C)PTSS?
Symptomen & Reacties.
Mogelijke klachten
Herstel
Wat is PTSS?
Post Traumatische Stress Syndroom is een psychische aandoening die kan ontstaan na één of meerdere ingrijpende gebeurtenissen waarbij iemand zich ernstig bedreigd of machteloos voelde.
Voorbeelden zijn:
Het kenmerk van PTSS is dat het brein de traumatische gebeurtenis onvoldoende heeft kunnen verwerken.
Daardoor blijft het lichaam reageren alsof het gevaar nog steeds aanwezig is.
Wat is Complexe PTSS (CPTSS)?
Complexe PTSS ontstaat meestal na langdurige, herhaalde of onontkoombare traumatische ervaringen.
Vaak gaat het om situaties waarin iemand gedurende langere tijd afhankelijk was van degene die juist veiligheid had moeten bieden.
Denk bijvoorbeeld aan:
Bij complexe PTSS gaat het niet alleen om de traumatische gebeurtenissen zelf, maar ook om de langdurige invloed die deze ervaringen hebben gehad op de ontwikkeling van iemands persoonlijkheid, zelfbeeld, emoties en relaties.
Het verschil tussen PTSS en complexe PTSS
Hoewel PTSS en complexe PTSS veel overeenkomsten hebben, is complexe PTSS meer dan een ernstige vorm van PTSS. Het is een aparte diagnose binnen de internationale ICD-11-classificatie van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).
Symptomen van PTSS
Mensen met PTSS ervaren vaak:
Extra symptomen bij complexe PTSS
Naast bovenstaande klachten ervaren mensen met CPTSS vaak ook:
Deze klachten ontstaan niet doordat iemand zwak is, maar doordat het zenuwstelsel zich jarenlang heeft aangepast aan een onveilige omgeving.
Waarom wordt complexe PTSS vaak laat herkend?
Complexe PTSS (CPTSS) wordt vaak laat herkend omdat de symptomen breed en complex zijn en overlappen met andere psychische aandoeningen zoals depressie, angststoornissen, persoonlijkheidsstoornissen en bipolaire stoornissen.
Hierdoor wordt de onderliggende (C)PTSS vaak over het hoofd gezien of verkeerd gediagnosticeerd.
Pas wanneer de onderliggende traumageschiedenis wordt bekeken, wordt duidelijk dat deze klachten met elkaar verbonden zijn.
Daardoor duurt het bij veel mensen jaren voordat de juiste diagnose wordt gesteld.
Is herstel van PTSS of CPTSS mogelijk?
Ja, herstel van zowel PTSS als complexe PTSS is mogelijk. Onderzoek toont aan dat dit haalbaar is.
Bij complexe PTSS vraagt herstel vaak meer tijd, omdat niet alleen de traumatische herinneringen verwerkt worden, maar ook gewerkt wordt aan emotieregulatie, veiligheid, zelfbeeld en het aangaan van gezonde relaties.
Herstel betekent niet dat het verleden verdwijnt.
Het betekent dat de invloed van het verleden stap voor stap kleiner wordt en dat er ruimte ontstaat om weer te leven in plaats van alleen te overleven.
De behandeling wordt afgestemd op de persoon en de klachten.
Veelgebruikte behandelingen zijn onder andere:
Onthoud dit
(C)PTSS zegt niets over wie jij bent.
Het vertelt iets over wat je hebt meegemaakt.
Veel reacties waar je misschien al jaren tegen vecht, waren ooit slimme manieren waarop jouw lichaam probeerde je veilig te houden.
Je bent niet zwak. Je zenuwstelsel heeft gedaan wat het moest doen om te overleven.
En met de juiste ondersteuning is herstel mogelijk, ook bij de complexere vormen.
Belangrijke informatie
Ge doet ertoe is een platform voor informatie, herkenning en verbinding.
Heb je dringend hulp nodig of voel je je niet veilig?
Neem dan contact op met je huisarts, een psycholoog of de hulpdiensten in jouw regio. Deze website kan professionele hulp niet vervangen.